نگهداری و تعمیرات مبتنی بر قابلیت اطمینان (RCM): فرآیندی نوین در مدیریت دارایی‌های صنعت برق


رحیم قرآنی

تغییرات اساسی ایجاد شده در صنعت برق که عمدتا با ایجاد تجدید ساختار در آن و خصوصی سازی صورت گرفته است روش­ها و راهکارهای نوینی را برای مدیریت دارایی در صنعت برق با حفظ کیفیت محصول (انرژی الکتریکی)  تحویلی به خریداران و مشتریان این صنعت فراخوانی می­نماید. همگام با تغییر نگرش از سمت یک صنعت غیر سودده و دولتی به بازاری سودده و قابل رقابت با سایر گزینه­های سرمایه گذاری، کانون توجه مهندسین و مشاورین صنعت برق به سمت بکارگیری روش­ها و ابزارهای کارآمدتر با هدف بالا بردن بازدهی بهره­برداری از بخش­های مختلف این سیستم جلب شده است. فرآیندهای نگهداری و تعمیرات به­عنوان رکنی ناگسستنی از فعالیت­های بهره­برداری نیروگاه­ها، شبکه­های انتقال و توزیع برق می­تواند نقش بسیار پررنگی را در این راستا بازی نماید. افزایش طول عمر تجهیزات گوناگون صنعت برق در سطوح مختلف و همچنین کاهش احتمال خرابی­های مختلف تجهیزات و در نتیجه کاهش خاموشی­های سراسری و محلی شبکه برق، اساسی­ترین خواسته­ای است که با بکارگیری استراتژی­های بهینه نگهداری و تعمیراتی می­توان بدست آورد. با بلوغ سیستم­های نگهداری و تعمیرات در طی چند دهه اخیر، سلزمان­ها و شرکت­های زیادی در جهان به دنبال استفاده و بکارگیری این سیستم­ها و تغییر روند گذشته خویش برآمدند.

در این راستا، در این کارگاه آموزشی سعی خواهد شد پیوستگی فرآیند نگهداری و تعمیرات قابلیت اطمینان محور (RCM[2]) به­عنوان یک استراتژی تعمیراتی پیشرو در مدیریت دارایی شرکت­ها و ارگان­های وابسته به صنعت برق مورد بحث و بررسی قرار گیرد. علاوه بر این، با برشمردن مزایای اصلی بکارگیری این فرآیند در بخش­های مختلف شبکه برق، جایگاه این رویکرد تعمیراتی در قیاس با سایر روش­های موجود تبیین خواهد گردید. با پیشنهاد یک الگوی کارآ به­منظور پیاده سازی فرآیند نگهداری و تعمیرات قابلیت اطمینان محور در بخش­های مختلف صنعت برق (بدست آمده از تجربیات عملی ارائه کنندگان)، سعی خواهد گردید اصلی­ترین گام­های لازم برای اجرای این فرآیند تعمیراتی در این بخش­ها معرفی گردد. نهایتا، بر مبنای مطالب بیان شده مهم­ترین نیازمندی­ها و موانع بکارگیری این فرآیند در صنعت برق مورد بحث و بررسی قرار خواهد گرفت.

 

بیوگرافی

رحیم قرآنی

مهندس رحیم قرآنی دانش­آموخته دانشگاه صنعتی شریف و یکی از محققان پیشگام در حوزه تعمیر و نگهداری قابلیت اطمینان محور و مدیریت ریسک در ایران می­باشد. زمینه تحقیقاتی ایشان بر پیاده سازی رویکرد تعمیر و نگهداری قابلیت اطمینان محور در سیستم­های با ساختار شبکه­ای (مانند سیستم توزیع و انتقال) بوده و تجربه­ی پیاده سازی این رویکرد در سیستم­های توزیع و تولید انرژی الکتریکی را در کارنامه­ی خود دارد.